Wet kwaliteitsborging voor zzp'ers: wat moet je doen?

Een veelgehoorde aanname: de Wet kwaliteitsborging is iets voor grote bouwbedrijven. Dat klopt niet. De hoofdregel in het kort: de Wkb geldt ook voor zzp'ers en kleine aannemers, want er is geen uitzondering voor kleine bedrijven. Bij verbouw en onderhoud gelden voor jou sinds 1 januari 2024 drie regels: je levert na afloop een dossier op, je bent aansprakelijk voor gebreken die bij de oplevering niet zijn ontdekt, en je informeert een particuliere klant over de financiële afdekking van bepaalde risico's. Een kwaliteitsborger is alleen verplicht bij nieuwbouw van eenvoudige bouwwerken, zoals een eengezinswoning.

Wat geldt voor welk werk

	Nieuwbouw van een eenvoudig bouwwerk (gevolgklasse 1)	Verbouw, renovatie en onderhoud
Kwaliteitsborger verplicht	Ja, sinds 1 januari 2024	Nee, naar verwachting tot en met 2028 niet
Dossier opleveren aan je opdrachtgever	Ja	Ja
Aansprakelijk voor gebreken die bij de oplevering niet zijn ontdekt	Ja	Ja
Particuliere klant informeren over de financiële afdekking van risico's	Ja	Ja

De bovenste regel komt uit het publiekrechtelijke deel van de Wkb, de andere drie uit het Burgerlijk Wetboek. Die privaatrechtelijke regels gelden voor alle aannemingsovereenkomsten, ook als je badkamers verbouwt of een dakkapel onderhoudt.

Geen onderscheid naar grootte

Wat bepalend is voor de reikwijdte van de Wkb, is het soort bouwwerk en de gevolgklasse, niet de omvang van je bedrijf. Het publiekrechtelijke toezicht, met de kwaliteitsborger, geldt daardoor nu alleen bij nieuwbouw in gevolgklasse 1. De privaatrechtelijke regels in het Burgerlijk Wetboek, over aansprakelijkheid en de plicht om een dossier op te leveren, gelden wel voor alle aannemers, klein en groot, hoofd- en onderaannemer, en voor alle soorten werk. Er is geen drempel waaronder je vrijgesteld bent omdat je een eenmanszaak hebt.

Verbouw en onderhoud, jouw dagelijkse werk

Voor nieuwbouw in de laagste risicocategorie geldt het publiekrechtelijke toezicht van de Wkb, met de kwaliteitsborger, sinds 1 januari 2024. Voor verbouw, onderhoud en renovatie geldt dat toezicht nog niet. De invoering stond eerder gepland voor 1 juli 2025, maar de minister heeft dit in december 2024 uitgesteld. Volgens de Rijksoverheid gelden de veranderingen naar verwachting tot en met 2028 alleen voor nieuwbouw van eenvoudige bouwwerken, en volgen daarna de andere bouwwerken en verbouwingen. Een datum is nog niet vastgesteld (stand 1 oktober 2026).

De privaatrechtelijke regels van de Wkb, over aansprakelijkheid en je opleverdossier, gelden voor verbouw en onderhoud wel al sinds 1 januari 2024. En laat dat nu net het werk zijn waar de meeste zzp'ers en kleine aannemers hun brood mee verdienen. Het is dus geen ver-van-je-bedshow, maar iets dat je dagelijkse klussen raakt.

Wat het in de praktijk van je vraagt

De drie dingen die je merkt:

Je legt vast en levert op. Bij de oplevering geef je de klant een dossier dat laat zien wat je hebt gedaan. Voor een particulier is dat het consumentendossier. Dat betekent foto's, bonnen en garanties verzamelen tijdens de klus. Lees de gids over het opleverdossier.

Je aansprakelijkheid is scherper. Je blijft aansprakelijk voor gebreken die bij de oplevering niet zijn ontdekt, niet omdat ze onzichtbaar wáren maar omdat ze niet zijn geconstateerd. Dat klinkt spannend, maar een goed dossier werkt juist in je voordeel: het laat zien dat je werk deugt en het ontkracht onterechte claims. Hoe lang je aansprakelijk blijft, lees je in de gids over garantie en aansprakelijkheid na oplevering.

Je vertelt een particuliere klant hoe je risico's zijn afgedekt. Werk je voor een particulier, dan informeer je die over de financiële afdekking van bepaalde risico's, zoals je verzekering. Kijk dus vooraf wat je verzekeringen dekken, zodat je het eerlijk kunt vertellen. Twijfel je wat je precies moet melden, vraag het dan na bij je brancheorganisatie of een jurist.

Maak er geen papierwinkel van

De wet schrijft niet voor dat je een dik rapport maakt. Voor een gewone klus volstaat een overzichtelijk dossier met foto's, bonnen, garanties en een korte omschrijving. De kunst is om het tijdens de klus te verzamelen in plaats van achteraf. Doe je dat, dan is de extra last klein en heb je er zelf bescherming voor terug. Hoe je dat stap voor stap aanpakt, lees je in de gids over het consumentendossier.

Begin nu, ook als het nog niet hoeft

Ook waar de Wkb een specifiek werk nog niet volledig raakt, is het slim om de gewoonte nu al aan te leren. Klanten waarderen een net dossier, het wekt vertrouwen, en je bouwt vanzelf je eigen bewijslast op. Wachten tot het moet, levert alleen maar haastwerk op.

Wil je weten hoe de wet in elkaar zit, los van jouw situatie als kleine ondernemer? Lees dan de algemene uitleg van de Wet kwaliteitsborging.

Hoe Klusinzicht hierbij helpt

Klusinzicht is gemaakt voor de zzp'er en het kleine bouwbedrijf. Je verzamelt per klus de foto's, bonnen en garanties en genereert met één klik een opleverdossier voor je klant. Zo bereid je je dossier voor zonder grote-bedrijven-software, gewoon naast je dagelijkse werk.